Messen Gorinchem Vestingstad

 

Messen in Gorinchem: Vestingstad, veilige stad?

Messen in Gorinchem

Een stad streeft continu naar verbetering. Zo ook Gorinchem. Dus wanneer burgemeester Melissant opmerkt dat de jeugd van Gorinchem dichtklapt wanneer het onderwerp ‘het bezitten van messen’ op tafel komt, baart dat haar zorgen. Hoe meer messen in Gorinchem circuleren, al helemaal in de verkeerde handen, des te onveiliger de publieke ruimte wordt.

De openbare veiligheid is altijd een topprioriteit. Hoeveel privacy zijn we bereid in te leveren voor een kleine dosis veiligheid? Benjamin Franklin zei eens (natuurlijk met andere woorden) dat iemand die een stukje vrijheid zou inleveren voor tijdelijke veiligheid, beide verliest en geen van beide verdient. Een citaat waar, zo blijkt, onze burgemeester het niet helemaal mee eens zou zijn.

Totaalverbod op messen

De afgelopen weken zul je wel een stukje van de discussie over het verbod op messen mee hebben gekregen. Reinie Melissant is voornemens alle messen in de openbare ruimte te verbieden – óók supermarktmessen, behalve als zij zojuist gekocht en daarom nog verpakt zijn.

De aanleiding: landelijke steekpartijen onder jongeren. De proliferatie van messen onder jongeren is al enkele jaren een probleem. Met name in 2020 werden daarover landelijke rapportages gemaakt, op nieuwskanalen maar ook in programma’s als Danny op Straat en Zondag met Lubach. En hoewel Gorinchem in dit  ‘voornemen tot verbieden’ zeker niet alleen staat – in Rotterdam en Sliedrecht is een dergelijk verbod al aan de orde, zo schrijft het AD op 16 februari, en sommige winkelketens verkopen ook al een tijd geen messen meer aan jongeren – is het vooralsnog een kwestie van preventie. De stad wordt nog niet buitensporig geplaagd door steekincidenten. Wel wordt op landelijk niveau al gekeken naar een verbod op de verkoop van alle soorten messen aan jongeren (inclusief supermarktmessen). De impliciete redenatie: laten we het op lokaal niveau nu al doorvoeren, want hoe sneller, hoe beter.

De maatregel heeft niet alleen jongeren in het vizier: ook het messenbezit onder volwassenen moet worden teruggedrongen. Momenteel zijn uitklapbare zakmessen die maar één snijzijde hebben én korter dan 28 cm legaal – maar dat hangt wel af van de locatie. In een restaurant mag je ze bijvoorbeeld niet bij je hebben.

Politieke vraagtekens

Vanuit de politiek zette D66 enkele vraagtekens omtrent de noodzaak van een dergelijke wet. De partij vroeg zich af of er wel voldoende aanleiding was om zo’n maatregel in te voeren. Melissant vond van wel: zij sprak van “meerdere steekincidenten” met twee gewonden. In 2020 was zij betrokken bij het opstellen van het Actieplan Wapens en Jongeren. Vorig jaar faciliteerde Gemeente Gorinchem tevens een inleveractie voor wapens. Zie dit artikel van De Stad Gorinchem voor een lijst met de daarbij ingeleverde wapens. In de categorie steekwapens waren dit onder andere 7 bajonetten, 3 stiletto’s en 2 vlindermessen (en buiten deze categorie om ook bijvoorbeeld 3 granaten).

Vestingstad Gorinchem

De plannen van de burgemeester dragen impliciet bij aan haar voornemen om de titel die Gorinchem vorig jaar kreeg van de ANWB, de ‘Mooiste Vestingstad van Nederland’, te behouden.

 

 

Een recent persbericht (ook van 16 februari) benadrukt dat de binnenstad verfraaid moet worden en toekomstbestendig moet zijn.

De verbetering van de kwaliteit van de openbare ruimte en de realisatie van meer gastvrijheid gaan gepaard met toeristische faciliteiten. Denk daarbij aan nieuwe voetgangersbewegwijzering of zelfs het realiseren van een ‘selfie-fotoplek’. Het ligt voor de hand dat preventieve maatregelen, zoals het messenverbod, de veiligheid van nieuwe en bestaande mensenstromen moeten (blijven) garanderen.

Veiligheid en vrijheid

Terugverwijzend naar de uitspraak van Franklin kijkt iedereen anders naar kwesties van veiligheid en vrijheid. Recente lokale ontwikkelingen en ontdekkingen – zoals de angst voor Chinese surveillance via Gorkumse camera’s – stellen ons impliciet een vraag: hoeveel vrijheid kost extra veiligheid? En is die prijs het waard? Zelfs als het slechts preventie betreft, en geen reactie op al bestaand geweld? Het antwoord van de burgemeester is ja. Dat van politieke partijen als D66 (tenminste als het aankomt op het messenverbod) is mogelijk nee.

 

Bekijk hieronder het item van het Jeugdjournaal uit 2020 over de komst van het verbod op verkoop aan jongeren. De discussie kwam in dat jaar op landelijk niveau steeds meer op gang.